Số liệu mới nhất từ Tom’s Hardware khiến cộng đồng xây dựng PC đứng ngồi không yên: giá RAM đã tăng 500% chỉ trong 12 tháng, thậm chí có dòng kit DDR5 đang bán cao gấp 10 lần so với mức đáy thấp nhất từng được ghi nhận. Một kit 128GB DDR5 giờ đã lên tới 3.399 USD — con số mà trước đây chỉ dành cho kit HEDT cực phẩm. Nguyên nhân chính ai cũng điểm mặt: các trung tâm dữ liệu AI đang gom sạch nguồn cung DRAM toàn cầu.
Giá RAM tăng 500% nghĩa là gì?
Nói thẳng: một kit RAM 32GB DDR5 mà năm ngoái bạn mua giá 90 USD, giờ dễ dàng đã ngót nghét 400-500 USD. Mức tăng này không xảy ra đều, kit dung lượng lớn chịu tác động nặng nhất vì đó chính là thứ các cụm máy chủ AI cần. Nói cách khác, người chơi PC cá nhân đang trả giá cho cuộc đua hạ tầng AI mà mình không hề tham gia. Đây là lần đầu kể từ thời kỳ thiếu chip 2020-2021 mà giá RAM leo thang với tốc độ này.
Ai là thủ phạm đẩy giá RAM lên cao?
Câu trả lời ngắn gọn: nhu cầu DRAM từ các trung tâm dữ liệu AI, đặc biệt là HBM và DDR5 dung lượng lớn. Chính sách tích trữ của các ông lớn như OpenAI với dự án Stargate đã khóa một phần đáng kể công suất sản xuất RAM toàn cầu. Khi nhà máy không kịp tăng công suất, phần còn lại cho thị trường tiêu dùng teo tóp lại. Chờ thêm, chuyện này không tự hết trong vài tháng đâu bạn ạ.
Bạn có nên mua RAM ngay bây giờ không?
Theo quan điểm của mình: nếu máy bạn đang chạy ổn thì KHÔNG nên nâng cấp lúc này. Nhiều người trong cộng đồng cũng chọn cách “đóng băng” cấu hình, giữ máy hiện tại thêm 2-3 năm thay vì thay mới theo chu kỳ 1-2 năm như trước. Ngược lại, nếu bạn đang có kế hoạch build máy mới trong năm nay, mình khuyên chốt cấu hình và mua phần RAM sớm nhất có thể — vì mọi dấu hiệu cho thấy giá chưa chạm trần.
Cách kiểm tra và quyết định trước khi mua RAM
Bạn làm theo 3 bước sau là có quyết định sáng suốt:
- Liệt kê nhu cầu thật sự: mở Task Manager hoặc Resource Monitor, xem mức RAM máy bạn đang dùng thực tế. Dưới 70% thường xuyên thì đừng mua thêm.
- So sánh giá theo GB: chia giá kit cho số GB để so sánh giữa các dung lượng. Thời điểm này, kit 32GB thường “rẻ hơn trên mỗi GB” so với 16GB, nhưng chỉ mua khi thật sự cần.
- Đặt cảnh báo giá: dùng tính năng theo dõi giá trên các trang bán lẻ, chỉ kích hoạt mua khi giá giảm 10-15% so với đỉnh hiện tại.
Lưu ý: đừng quên rằng SSD và HDD cũng đã tăng gấp đôi so với cuối năm 2025. Nếu bạn tính nâng cấp toàn bộ hệ thống, hãy nhân tổng chi phí với hệ số 1,5-2 so với dự toán cũ, tránh tình huống “mua được CPU nhưng không đủ tiền mua RAM”.
Giá RAM bao giờ mới giảm?
Đây là câu khó. Các nhà máy DRAM mới mất 5-10 năm để vận hành đầy đủ, nhưng có hai yếu tố tích cực: các fab mới dự kiến chạy hết công suất vào khoảng 2028, và nhà sản xuất Trung Quốc như CXMT đã đạt yield 90% trên DDR5. Nghĩa là cuộc khủng hoảng này nhiều khả năng kéo dài qua 2027, rồi mới nhích xuống. Chiến lược hợp lý nhất vẫn là mua đúng nhu cầu, giữ gìn phần cứng hiện có, và đừng bán đứt máy cũ.
Lời kết
Cuộc đua AI đang đổi tiền của người dùng PC thường thành cát sắt cho trung tâm dữ liệu, và RAM chỉ là phần nhìn thấy rõ nhất. Nếu bạn muốn hiểu vì sao các hãng AI dám chi mạnh tới vậy cho hạ tầng, có thể đọc thêm bài Cuộc chiến giá API AI 8/2026 để thấy bức tranh chi phí đằng sau. Còn với máy của bạn: mua đúng thứ mình cần, vào thời điểm mình cần, là quyết định khôn ngoan nhất lúc này.
