Apple vừa nổ súng kiện OpenAI ra tòa vì cáo buộc đánh cắp bí mật thương mại. Đây có lẽ là vụ kiện công nghệ bùng nổ nhất năm 2026, khi hai gã khổng lồ đang tranh giành tương lai của AI và phần cứng thông minh.
Theo đơn kiện nộp tại Tòa án Quận Bắc California, Apple tuyên bố hơn 400 cựu nhân viên đã rời sang làm cho OpenAI. Trong đó, hai nhân vật bị điểm tên trực tiếp là Tang Tan, cựu Phó chủ tịch thiết kế sản phẩm (người đứng sau thiết kế iPhone và Apple Watch), và Chang Liu, cựu kỹ sư điện tử cấp cao làm việc 8 năm tại Apple.
Vụ kiện giữa Apple và OpenAI bao gồm những gì?
Apple cáo buộc Tang Tan đã sử dụng kiến thức nội bộ để “xét hỏi” ứng viên trong các buổi phỏng vấn tại OpenAI. Tệ hơn, Tan chỉ đạo các ứng viên (vẫn đang làm tại Apple) mang theo linh kiện và mẫu prototype thật của Apple đến phỏng vấn cho buổi “show and tell”. Một ứng viên từng thắc mắc: “Không biết mình có thể lấy những thứ này ra khỏi văn phòng được không?”
Đồng thời, Apple cho biết Chang Liu đã lợi dụng lỗi bảo mật để tải xuống hơn 1.000 trang tài liệu kỹ thuật mật sau khi rời công ty, bao gồm cả tài liệu sản xuất chi tiết về bo mạch phức tạp trong các sản phẩm Apple.
Tại sao Apple lại kiện OpenAI vào thời điểm này?
Thời điểm cực kỳ nhạy cảm. OpenAI đang đẩy mạnh mảng phần cứng tiêu dùng dưới sự dẫn dắt của Jony Ive, cựu Giám đốc thiết kế huyền thoại của Apple. Tháng 5/2025, OpenAI mua lại startup io của Ive với giá 6,5 tỷ USD, kéo theo hơn 50 kỹ sư và nhà phát triển. Nhiều người trong số đó từng là nhân viên cũ của Apple.
Apple cho biết đã lần đầu tiên gửi cảnh báo cho OpenAI từ tháng 2/2026, yêu cầu điều tra và xử lý. OpenAI không hề phản hồi. Đơn kiện mô tả hành vi này chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm”.
OpenAI phản hồi lại Apple như thế nào?
Drew Pusateri, Giám đốc Truyền thông Chiến lược của OpenAI, lập tức phản bác trên mạng xã hội X: “Chúng tôi không hề quan tâm đến bí mật thương mại của công ty khác. Chúng tôi tập trung vào việc xây dựng công nghệ đổi mới để trao quyền cho mọi người.”
Tuy nhiên, đây không phải lần đầu OpenAI vướng vào rắc rối về bí mật thương mại. Startup iyO từng kiện OpenAI và io Products hồi tháng 3/2026, cũng cáo buộc Tang Tan nhận tài liệu mật từ cựu kỹ sư của iyO. OpenAI cũng đã bác bỏ cáo buộc này.
Điều gì sẽ xảy ra nếu Apple thắng kiện OpenAI?
Nếu Apple thắng, OpenAI có thể bị cấm sử dụng các thông tin kỹ thuật bị cáo buộc đánh cắp, đồng thời đối mặt với khoản bồi thường khổng lồ. Nghiêm trọng hơn, toàn bộ mảng phần cứng tiêu dùng của OpenAI, bao gồm đồn đoán về điện thoại ra mắt 2028 và loa thông minh kiểu HomePod, có bị đình trệ hay không sẽ phụ thuộc vào kết quả của vụ kiện.
Với hơn 400 cựu nhân viên Apple hiện đang làm việc tại OpenAI, Apple có lợi thế về quy mô chứng cứ. Đơn kiện cũng tiết lộ rằng OpenAI từng tiếp cận các nhà cung cấp lâu năm của Apple, sử dụng thuật ngữ nội bộ để đặt “câu hỏi nhắm trúng” về các linh kiện cụ thể.
Ai sẽ thiệt hại nhiều hơn trong cuộc chiến này?
Nhìn từ góc độ kinh doanh, cả hai đều có nhiều thứ để mất. Apple đang nỗ lực hội nhập AI vào hệ sinh thái (Apple Intelligence vừa mới bắt đầu hoạt động), trong khi OpenAI cần phần cứng để thoát khỏi việc phụ thuộc vào các nền tảng của Apple và Google. Cuộc chiến pháp lý này có thể kéo dài hàng tháng, thậm chí hàng năm.
Điều đáng chú ý: Bloomberg từng báo cáo rằng OpenAI cũng đang chuẩn bị “hành động pháp lý” chống lại Apple về cách hợp đồng tích hợp ChatGPT vào Siri diễn ra. Apple khẳng định thỏa thuận đó không liên quan đến vụ kiện lần này, nhưng bức tranh toàn cảnh cho thấy mối quan hệ đối tác AI giữa hai công ty đang rạn nứt nghiêm trọng.
Rốt cuộc, vụ kiện này không chỉ là về bí mật thương mại. Nó là về việc ai sẽ kiểm soát thế hệ thiết bị AI tiếp theo. Apple có hệ sinh thái khép kín và hàng chục năm kinh nghiệm phần cứng. OpenAI có model AI mạnh nhất và Jony Ive, người đã thiết kế nên huyền thoại iPhone. Khi hai thế lực này đối đầu trong tòa án, người dùng có thể phải chờ đợi lâu hơn những thiết bị AI đột phá mà cả hai đang hứa hẹn.
